دوران نوزادی نیازمند توجه ویژه است. دکتر نغمه شریفی با سابقه فعالیت در بخش نوزادان بیمارستان فوق‌تخصصی کودکان مفید و سایر مراکز تخصصی تهران، والدین را در شناخت علائم هشدار و زمان مراجعه فوری آموزش می‌دهد.
هر علامت غیرعادی در نوزاد — به‌ویژه زیر ۳ ماه — جدی گرفته میشود. تب، دشواری تغذیه، یا کاهش ادرار از مهم‌ترین علائمی هستند که نباید نادیده گرفته شوند.
اول از همه چه چیزی مهم است؟
نوزادان نمی‌توانند علائم ناراحتی خود را بیان کنند و به‌سرعت دچار کم‌آبی یا عفونت شدید می‌شوند. تب بالای ۳۸ درجه در نوزاد زیر ۳ ماه همیشه نیازمند ارزیابی همان روز است. زردی شدید یا افزایش سریع زردی پوست، دشواری در شیرخوردن، استفراغ سبز یا خونی، و کاهش تعداد پوشک‌های خیس از علائم مهم هستند. تنفس سریع، خس‌خس، یا آبی شدن لب‌ها نشانه مشکل تنفسی‌اند.
نشانه‌هایی که ممکن است ببینید
- تب بالای ۳۸ درجه (در نوزاد زیر ۳ ماه هر تب)
- کاهش تعداد شیرخوری یا امتناع کامل
- کاهش تعداد پوشک‌های خیس (کمتر از ۶ در ۲۴ ساعت)
- استفراغ سبز، خونی یا پرتابی مکرر
- خوابآلودگی شدید یا بیحالی غیرعادی
- تنفس سریع، خس‌خس یا آبی شدن لب‌ها
در خانه چه کارهایی کمک می‌کند؟
- شیر مادر را به‌صورت مکرر و در صورت امکان اختصاصی بدهید
- دمای اتاق را مناسب نگه دارید (نه گرم و نه سرد)
- پوشک را به‌موقع عوض کنید و پوست را تمیز نگه دارید
- از تماس نزدیک افراد بیمار با نوزاد پرهیز کنید
- ویزیتهای دورهای کارت سلامت را فراموش نکنید
توجه پزشکی: تب در نوزاد زیر ۳ ماه، استفراغ سبز، تشنج، یا عدم پاسخگویی به محرک‌ها موارد اورژانسی هستند. فوراً با ۱۱۵ تماس بگیرید.
چه زمانی کودک را برای معاینه ببریم؟
- هر تب در نوزاد زیر ۳ ماه — حتی خفیف
- نوزاد بیش از ۳ ساعت شیر نخورده
- کاهش ادرار یا پوشک خشک بیش از ۶ ساعت
- زردی در ۲۴ ساعت اول تولد یا زردی شدید
- هر رفتار غیرعادی که والدین را نگران کرده
برای ویزیت چه اطلاعاتی آماده کنیم؟
در نوزادان کم‌سن، تغییرهای ظریف اهمیت دارند. تب، کاهش واضح شیرخوردن، کمترشدن پوشک خیس، تنفس غیرعادی، تغییر رنگ پوست یا سخت بیدارشدن باید جدی گرفته شود.
- سن دقیق و سابقه تولد یا بستری
- زمان آخرین شیرخوردن و تعداد پوشک خیس
- دمای ثبت‌شده و روش اندازه‌گیری
- رنگ و دفعات استفراغ یا مدفوع و هر تغییر در تنفس
دکتر نغمه شریفی، متخصص کودکان و نوزادان و نوجوانان از دانشگاه شهید بهشتی، با شماره نظام پزشکی ۱۵۸۹۲۴. مطب در سعادت‌آباد تهران — ویزیت و مشاوره تخصصی.